Baba Olmak

Baba Olmak

GÜVENDE OLMA İHTIYACI

Güvende hissetmek demektir. Bizler fiziksel veya duygusal bütünlüğümüzü bozacak her türlü tehdit karşısında gergin, panik, huzursuz ve endişeli oluruz. Çocuk kendisine ve ailesine zarar gelmeyeceğini bilmediğinde sürekli endişeli bir tutum içine girer.

“BABA OLMAK ÇOCUĞUN GÜVENDE OLDUĞUNU ONA HISSETTIRMEKTIR.”

Baba, çocuk onu dinlemediğinde; “böyle yaparsan seni bırakırım”, “sen beni üzdün”, “sen beni öldüreceksin” gibi cümlelerle çocuklarını tehdit ettiğinde, o çocuk kendini güvende hissedemez. Güvende olmayan bir çocuk sağlıklı büyüyemez. Baba, çocuk onu dinlemediğinde, “patlat bir tane sussun” diyerek onu susturmamalı. Bunu yaptığında çocuk çatışmanın çözümünün şiddet olduğunu öğrenecektir. İstenmediği yapılan bir çocuk da okulda şiddet eğilimi gösterebilir. Baba olmak “güvenli sığınak” ve “güvenli dayanak” olmak demektir. Baba, uzun süreli evden ayırılmamalıdır. Terkedilme duygusu yaşamış bir çocuk kendini güvende hissedemez. Baba, çocuğun kendini güvende hissedeceği çevreyi ona sağlamakla yükümlüdür. Bunun için önce kendisinin güvende olma koşullarını sağlaması gerektiğini de belirtmeden geçmeyelim.

AİDİYET İHTIYACI

Bağ kurma ihtiyacıdır. Peki duygusal beslenmesi yani bağ kurması nasıl olur? Babalık duygusu daha çok çocukla oynadığında başlar. İletişim, vakit geçirme, evde babayı düzenli görme çocuğun aidiyet ihtiyacı için önemlidir. Baba, ne kadar sevgi verirse çocuk da o sevgiyi aldığı kadar yansıtır. Baba olmak çocuğun sevilme ihtiyacını karşılamaktır. Reddedilen, göz ardı edilen çocuk problem geliştirme riski altındaki çocuktur; sağlıklı gelişimi mümkün olmaz. Sevgi ve aidiyet çocukların zihinsel ve fiziksel gelişimi için gereklidir.

DEĞERLI HISSETME VE OLUMLU BENLIK ALGISI İHTIYACI

Her çocuk değerlidir, bunu bilmelidir. Çocuk ihtiyacı olan ilgiyi alamadığında kendini değersiz hisseder. Baba, çocuk ile ilgilenmek yerine telefonla ilgileniyorsa çocuk kendini değersiz hissedecektir. Baba olmak çocuğa değerli olduğunu hissettirmektir. Çocuğa şartlı sevgi sunulduğunda problem çıkmaya başlar. Örneğin; “Beni dinlemezsen seni sevmem”, “Seni severim ama başa42 rılı olursan daha çok severim”, “Anneni daha çok seviyorsan ben seni sevmiyorum o zaman” gibi cümleler bir babanın çocuğuna verebileceği en büyük zarardır. Baba olmak; onu sadece o olduğu için koşulsuz sevebilmektir. Çocukların kendilerini değerli görme ihtiyaçları, sadece başarılarıyla memnun olunmasına değil, sırf kendisi olduğu için de değer verilmesiyle ilgili bir ihtiyaçtır. Ebeveynlerin çocukların yaptıklarına ilgi göstermesi çocuğun bu duygusunu besler. Ebeveynler çocuğun olumlu yanları üzerinde daha çok durmalıdırlar, sürekli olumsuz yanlarını konuşmaktan kaçınmalıdırlar. Asla kıyaslama yapmamalıdırlar. Motivasyon verici hedef koyabilirler. Bir çocuk yeterince duygusal destek ve sevgi almadığında, ihtiyacı olan kucaklamalar kendisine verilmediği zaman, olumsuz davranışlar yoluyla ilgi ve dikkat çekmeye çalışır.

DENGE VE DÜZEN İHTIYACI

Çocuklar yaşamlarında yapı, denge ve aynılık ihtiyacı duyarlar. Baba olmak çocuğa tutarlı davranmaktır. Günlük hayatta tahmin edilebilir bir rutinin olması, göstermesi beklenen davranışlar için net kurallar ve sınırlar olması çocuğun ihtiyaçlarını karşılar.

KENDINI YETERLI HISSETME İHTIYACI

Kendi kendine karar verebilme ve gelişimine uygun seviyede kendi işlerini yapabilecek özgürlüğe sahip olabilme ihtiyacıdır. “Sen yapamazsın” demek çocuğa yapılan bir kötülüktür. “Sen dur ben yaparım” da aslında çocuğa “sen yapamazsın” demektir. Baba olmak, ben yanında olsam da olmasam da sen yapabilirsin duygusunu çocuğa hissettirebilmektir. Çocuğun, günlük hayatta karşılaştığı zorluklarla başa çıkabileceğini bilmesi, kendini zorlukların üstesinden gelebilecek beceri ve kabiliyette hissetmesi önemli.

POTANSIYELINI ORTAYA KOYABILME, KENDINI GERÇEKLEŞTIREBILME İHTIYACI

Becerilerini ortaya koyabilme ve yaşamdaki görevini yerine getirebilme ihtiyacıdır. Baba olmak çocuğunun kendisini gerçekleştirebilmesi için ona alan tanımaktır. Her çocuğun yeteneklerini ve becerilerini keşfedebilme, ortaya koyabilme, böylece sahip olduğu potansiyeli değerlendirebilme ihtiyacı vardır. Bu ihtiyaç, yeni tecrübeleri deneyebilme cesareti de verir.

ARKADAŞLIK İHTIYACI

Bu kavram, çocuğun yaşıtlarıyla ilişki kurma ve sürdürme ihtiyacıdır. Büyümede en önemli görevlerden biri de diğer çocuklarla iletişimi öğrenmektir. Baba olmak, çocuğun sosyalleşmesini desteklemektir. Çocuklar için bu doğal bir beceridir. Ebeveyne düşen görev, çocuğun sosyalleşmesini, diğer çocuklarla birlikte olmasını sağlamaktır. Böylece arkadaşlık becerilerini geliştirebilir. Arkadaşlarını eve davet etmesi, arkadaşlarını ziyarete gidebilmesi için fırsatlar yaratmak gerekir.

OYUN OYNANMA İHTIYACI

Her çocuğun annesiyle ve babasıyla oyun oynaYAZ SUMMER 2019 masına ihtiyacı vardır. Baba olmak çocuğuyla oyun oynamaktır. Baba ile sosyalleşmek, oyun oynamak çocuğun baba ile olan bağını güçlendirir. Sosyal yaşamındaki ilişkilerinde kişiler arası iletişimi rahat olur. Baba olmak, çocuğunun tüm ihtiyaçlarını bilmek ve yerine getirme sorumluluğunu almaktır. Bu duygusal ihtiyaçları karşılanmamış olan çocuklar, yoksunluk ve örselenme üzerinden kendine koruyucu bir kişilik geliştirmeye başlarlar. Geliştirdikleri olumsuz davranış kalıpları, yaşam boyu kuracakları ilişkileri ve çocuğun işlevselliğini olumsuz yönde etkiler. Bir çocuğun davranışlarını anlamak için, bu davranışı hangi ihtiyaçla yaptığını anlamak bu yüzden çok önemlidir. Çocuğun ikincil (sekonder) ihtiyaçları da vardır. Çocuğun kıyafetlerinin alınması, eğitim ihtiyaçlarının karşılanması, hijyeni, sağlık ihtiyaçlarının karşılanması gibi. Baba yapmasa da yapacak birinin bulunduğu ihtiyaçları kapsar. Bu ihtiyaçlar bir şekilde karşılanır. Eksikliğinde çocuk etkilenmez ya da etkilense de öncelikli ihtiyaçları gibi travmatik ve yaralayıcı olmaz. Çocuğun dış şekli ile çok ilgilenen ancak duygusal bağ kuramayan ebeveynlerin çocuklarının ruhları hasta olur.

UNUTMAYALIM KI: MÜKEMMEL BABA YOKTUR, YETERINCE IYI BABA VARDIR.

Çocuğun duygusal ve fiziksel ihtiyaçlarını karşılayan “iyi baba”dır, karşılamayan baba “kötü baba”dır. Çocuk için bu böyle kodlanır. Kötü babanın varlığında ruhu yaralı bir çocuk yetişir. Baba olmak, çocuğunun tüm ihtiyaçlarını bilmek ve yerine getirme sorumluluğunu almaktır.